Sinds 1 juli 2026 moet elke crypto-exchange die in Nederland actief is een geldige vergunning hebben. Toch zitten er nog altijd mensen op platforms die dat papierwerk niet op orde hebben, vaak zonder dat ze het zelf weten. De Nederlandsche Bank beboette OKX voor 2,25 miljoen euro omdat het bedrijf jarenlang zonder registratie actief was, en eerder kregen Crypto.com en Kraken vergelijkbare boetes. Als je zelf bitcoin of ethereum aanhoudt bij een van deze partijen, is het de moeite waard om vijf minuten te besteden aan een check.
Wat MiCA eigenlijk regelt
MiCA staat voor Markets in Crypto-Assets, de Europese verordening die sinds eind 2024 stap voor stap van kracht wordt. Het idee is simpel: een crypto-aanbieder mag pas diensten verlenen in de EU als die een vergunning heeft van een nationale toezichthouder. In Nederland is dat de AFM, niet de DNB zoals veel mensen denken. De DNB hield vroeger het register bij onder de oude witwaswetgeving, maar sinds MiCA is de AFM het eerste aanspreekpunt voor vergunningen en toezicht.
Platforms die al vóór 30 december 2024 bij de DNB geregistreerd stonden, kregen een overgangstermijn tot 1 juli 2026 om hun MiCA-vergunning binnen te halen. Die deadline is dus net verstreken. Platforms die nu nog zonder vergunning draaien, doen dat in strijd met de regels, en dat is precies waar OKX de fout mee inging.
Zo check je het zelf in twee minuten
Je hoeft hier niet voor te studeren. Ga naar de website van je exchange en zoek naar een pagina met "vergunning", "licentie" of "regulatory information" in het footer-menu. Grote spelers zoals Bitvavo vermelden expliciet dat ze een MiCAR-vergunning van de AFM hebben, inclusief de datum waarop die is verleend.
- Scroll naar de footer van de website en zoek naar "legal", "vergunning" of "licenties"
- Check of er een specifiek vergunningsnummer of een verwijzing naar de AFM staat, niet alleen een algemene zin over "compliance"
- Zoek de naam van het bedrijf op dat achter de app zit, want dat is vaak niet dezelfde naam als het merk dat je in de appstore ziet
Twijfel je nog, controleer het dan direct bij de bron. De AFM publiceert informatie over welke aanbieders aan de regels voldoen en welke risico's je loopt bij partijen die dat niet doen. Staat je exchange er niet bij, of kun je geen duidelijk antwoord vinden op de site zelf, dan is dat een rode vlag.
Wat er misgaat als je platform geen vergunning heeft
Een boete voor het bedrijf raakt jou als klant niet rechtstreeks in je portemonnee, maar de risico's eromheen wel. Zonder vergunning valt een platform buiten het toezicht dat witwassen en fraude moet opsporen, wat betekent dat verdachte transacties minder snel worden gemeld. Ook heb je geen helder klachtrecht bij een Nederlandse toezichthouder als er iets misgaat met je tegoed, want het bedrijf opereert dan feitelijk illegaal in plaats van onder toezicht.
Dat is een ander risico dan de veiligheid van je eigen wallet. Of je nu bij een vergunde exchange zit of niet, je coins blijven pas echt van jou als je ze zelf beheert. Wil je weten hoe dat precies werkt, lees dan ook ons artikel over cold wallets.
Bij OKX zelf liep het met een sisser af voor de klant: Nederlandse gebruikers werden overgezet naar de Europese entiteit die wel een vergunning heeft, en het bedrijf noemde de boete zelf een afgehandelde kwestie uit het verleden. Dat is een gunstige afloop, maar niet iets waar je op mag rekenen. Een platform dat de regels al jaren negeert, geeft geen garantie dat het dat in de toekomst beter doet.
Grote namen die het wel goed hebben geregeld
Het goede nieuws is dat de meeste exchanges die Nederlanders dagelijks gebruiken inmiddels in orde zijn. Bitvavo kreeg zijn MiCAR-vergunning van de AFM al in de zomer van 2025, ruim voor de deadline. Ook Kraken, Coinbase en Bybit staan in het Europese register van vergunde aanbieders, waardoor ze grensoverschrijdend mogen opereren binnen de hele EU via het zogeheten passporting-systeem. Eén vergunning in Nederland is dan voldoende om ook in Duitsland of Frankrijk legaal te handelen.
Voor de Nederlandse overheid is deze vergunningsplicht onderdeel van een breder plan om de cryptomarkt te reguleren. Op de website van de Rijksoverheid staat uitgelegd waarom deze wetgeving er is gekomen en wat dat betekent voor zowel aanbieders als gebruikers.
Houd ook de fiscale kant in de gaten
Een vergunning zegt iets over de veiligheid van het platform, maar niet over wat de fiscus van je verwacht. Die regels veranderen de komende jaren ook flink. Zo lees je in ons artikel over de nieuwe bitcoinbelasting hoe je crypto vanaf 2028 anders wordt belast dan nu. Overweeg je om voor het eerst spaargeld in crypto te stoppen, dan is het slim om eerst dit artikel over spaargeld investeren in crypto te lezen voordat je een bedrag overmaakt.
Dit doe je voordat je weer crypto koopt
Check dus niet alleen de koers voordat je op "koop" klikt, maar ook het kleine stukje tekst onderin de website van je exchange. Staat er een duidelijke vermelding van een AFM-vergunning of een geldige MiCA-notificatie, dan zit je bij een partij die onder toezicht staat en die verplicht is om verdachte zaken te melden. Ontbreekt die informatie volledig, dan loont het om even verder te zoeken voordat je meer geld overmaakt dan je kwijt wilt zijn aan een platform waar niemand naar omkijkt.